De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), het gespecialiseerde agentschap van de Verenigde Naties dat internationale volksgezondheid coördineert, stuurt samen met internationale partners 70.000 doses van het Ervebo-ebolavaccin naar de Democratische Republiek Congo. Met deze toewijzing reageert de VN-organisatie op een dringend verzoek van de Congolese overheid om de snelst om zich heen grijpende ebola-uitbraak uit de geschiedenis een halt toe te roepen. In het Midden-Afrikaanse land zijn inmiddels 2.476 mensen overleden bij meer dan 5.200 bevestigde besmettingen. De doses worden per direct vrijgegeven uit de internationale noodvoorraad van het vaccin.
- De WHO stelt 70.000 doses van het Ervebo-vaccin beschikbaar uit de internationale noodvoorraad.
- Het vaccin is officieel goedgekeurd voor het ebolavirus, maar wordt nu getest tegen het Bundibugyo-virus.
- In Congo zijn tot nu toe 2.476 doden gemeld op ruim 5.200 bevestigde besmettingen.
- Vaccinalliantie Gavi trekt 13 miljoen dollar uit voor transport en vaccinatiecampagnes in risicogebieden.
Inzet van vaccins dient zowel bescherming als wetenschappelijk onderzoek
Van de toegewezen levering worden 50.000 doses ingezet voor de bescherming van zorgverleners en hulpverleners in de frontlinie. Dit gebeurt op advies van SAGE, de deskundigengroep van de WHO. De overige 20.000 doses zijn gereserveerd voor een fase 3-klinische studie naar de effectiviteit van het vaccin tegen het specifieke Bundibugyo-virus.
Dat wetenschappelijke onderzoek is van groot belang voor de bestrijding van het virus. Het Ervebo-vaccin is geregistreerd voor gebruik tegen het ebolavirus, maar niet voor het zeldzamere Bundibugyo-virus dat verantwoordelijk is voor de huidige epidemie. Hoewel laboratorium- en dierproeven wijzen op mogelijke bescherming, is de werkelijke beschermingsgraad bij mensen tegen deze stam nog onbekend.
Omdat er momenteel geen enkel goedgekeurd vaccin of specifieke behandeling voor het Bundibugyo-virus bestaat, heeft de klinische studie een hoge prioriteit.
Voor de medische respons impliceert dit dat de vaccinatiecampagne een dubbele functie vervult: het biedt directe risicobeperking voor zorgpersoneel en verzamelt tegelijkertijd klinisch bewijs. Mocht het vaccin effectief blijken tegen deze stam, dan verandert dat de uitgangspositie bij toekomstige epidemieën van de Bundibugyo-variant aanzienlijk.
Snelste uitbraak in de geschiedenis zet zorgstelsel onder druk
De epidemie woedt momenteel in zes oostelijke provincies van Congo en verspreidt zich volgens de autoriteiten ongeveer drie keer sneller dan de grote uitbraak in West-Afrika tussen 2014 en 2016. In de provincie Noord-Kivu loopt het sterftepercentage onder patiënten op tot 70 procent, terwijl het landelijke gemiddelde op 47,5 procent ligt.
In de provincie Noord-Kivu bedraagt het sterftepercentage onder geregistreerde ebolapatiënten op dit moment tot wel 70 procent.
Deskundigen vermoeden dat de eerste besmettingen al in februari ontstonden in de mijnstad Mongbwalu, maanden voordat de autoriteiten op 15 mei officieel de uitbraak afkondigden. Omdat veel nieuwe gevallen buiten het reguliere monitoringsysteem worden vastgesteld, grijpt het virus sneller om zich heen dan hulpverleners kunnen bijhouden.
Om de hulpverlening te ondersteunen, stelt de in Genève gevestigde vaccinalliantie Gavi 7 miljoen dollar (ongeveer 6,4 miljoen euro) beschikbaar voor het transport van de vaccins, aangevuld met 6 miljoen dollar (ongeveer 5,5 miljoen euro) voor vaccinatie-inspanningen in hoogrisicogebieden. WHO-directeur-generaal Tedros Adhanom Ghebreyesus noemt de toewijzing een belangrijk voorbeeld van internationale solidariteit. Volgens VN-woordvoerder Stephane Dujarric schalen hulporganisaties de capaciteit voor veilige zorg momenteel op en is het initiatief “Congo River Without Ebola” gestart om de surveillance en paraatheid te versterken.
